A A A

Zatrucie ciążowe

Wszystkie ciężarne, które są pod opieką lekarską, wiedzą doskonale, że mają obowiązek, szczególnie w drugiej połowie ciąży, jeden raz w tygodniu sprawdzać ciężar ciała. Jeżeli przyrost wagi w przeciągu jednego tygodnia jest wyższy od 350 gramów, fakt ten świadczy o zatrzymywaniu wody w organizmie ciężarnej i o rozpoczynającym się zatruciu ciążowym. Przyrost nadmierny wagi zobowiązuje ciężarną do zasięgnięcia porady lekarskiej. W przypadku stwierdzenia przez lekarza zwyżki ciśnienia krwi ponad 140/90 mm Hg zostanie wykryty drugi podstawowy element zatrucia ciążowego. Jeżeli ponadto w moczu oddanym do badania jest obecne białko — będziemy mieli do czynienia z trzecim zasadniczym objawem stanu przed-rzucawkowego — tak nazywa się to powikłanie w języku fachowym. Dla rozpoznania zatrucia ciążowego przeważnie wystarczy jeden z tych objawów. Należy nadmienić, że jest to bodaj najpoważniejsze powikłanie ciąży, ze względu na możliwość bardzo poważnych konsekwencji zarówno dla matki, jak i dla dziecka. Obserwacja i leczenie tego stanu, nawet przy obecności jednego z tej triady objawów, może mieć*miejsce wyłącznie na oddziale ciąży powikłanej. W warunkach ambulatoryjnych, w bardzo krótkim przeciągu czasu może nastąpić znaczne pogorszenie i wystąpić rzucawka — tzn. napad drgawek z utratą przytomności, który niekiedy kończy się zejściem śmiertelnym matki albo dziecka. Następstwa rzucawki czasem są fatalne dla matki, np. powodują uszkodzenie wzroku, nerek, a nierzadko prowadzą do trwałego uszkodzenia płodu. Rzucawka może wystąpić podczas ciąży, porodu i w połogu. Przyczyny zatrucia ciążowego nie są właściwie wyjaśnione. Zauważono częstsze jego występowanie w związku z chorobami nerek, nadciśnieniem, cukrzycą, chorobami tarczycy itp. Również błędy dietetyczne — spożywanie potraw słonych, nadmiar słodyczy, a jednocześnie niedobór białka i witamin prowadzą do zatrucia ciążowego. Zauważono, że w niektórych porach roku nasila się występowanie zatruć ciążowych, np. w lutym, październiku i listopadzie. Rzucawka, jak wiadomo, może się pojawić zupełnie nagle, niemniej jednak poprzedzają ją następujące objawy: podwyższone ciśnienie krwi powyżej 160/120 mm Hg, bóle głowy, zaburzenia wzroku, mroczki przed oczami, podwójne widzenie, zmniejszenie ilości moczu do około 0,5 litra na dobę, wysoki odsetek białka w moczu badanym. Stan ten jest groźny i wymaga natychmiastowego kontaktu z lekarzem opiekującym się ciężarną i skierowania jej na oddział ciąży powikłanej w celu uchronienia jej przed wystąpieniem napadu rzucawki. Leczenie późnych zatruć ciążowych na oddziale ciąży powikłanej polega w ogólnym zarysie na stworzeniu przede wszystkim warunków zupełnego spokoju, zarówno w sensie psychicznym, jak i fizycznym przez umieszczenie ciężarnej w łóżku. Jednocześnie ustala się właściwą dietę, która polega na wyeliminowaniu soli z posiłków, ograniczeniu płynów, a zwiększeniu białka i witamin. Ponadto podaje się leki odwadniające i obniżające ciśnienie krwi. Lekarz zleca wykonywanie wszystkich niezbędnych badań dla jak najszyhszego ustalenia przyczyny wystąpienia zatrucia ciążowego. Postępowaniem takim na ogół osiąga się dobre wyniki u większości ciężarnych, które udaje się szczęśliwie doprowadzić do porodu. Oczywiście dotyczy to okresu wczesnego. Im objawy są bardziej nasilone, tym gorsza jest prognoza tak dla matki, jak i dla dziecka. Każda kobieta, która przeszła zatrucie ciążowe, musi być po porodzie dokładnie przebadana i przynajmniej w przeciągu 6 miesięcy pozostać pod obserwacją lekarza. Zlekceważenie tej oczywistej konieczności często prowadzi do powstania nieodwracalnych zmian chorobowych.