A A A

Mechaniczne środki zapobiegawcze

Do rzędu środków mechanicznych męskich, które nie dopuszczają plemników do narządu rodnego kobiety, należą prezerwatywy, czyli kondomy męskie. Kondomy się idealnym środkiem zapobiegawczym, a ponadto mają jeszcze dodatkową, bardzo pożyteczną właściwość: chronią przed chorobami wenerycznymi. Są one środkami ochronnymi najpewniejszymi, najrzadziej zawodzą, a stosowanie ich jest bardzo łatwe i wygodne. Przed użyciem dobrze jest pokryć zewnętrzną powierzchnię prezerwatywy cienką warstwą pasty lub kremem ochronnym (np. Proven — niewazeliną, wazelina bowiem może uszkodzić gumę). Trzeba też sprawdzić kondom, czy nie został przerwany (napełniając go wodą). Kondom upośledza do pewnego stopnia czucie i dlatego wielu mężczyzn niechętnie go używa. Mechaniczne środki ochronne używane przez kobiety dzielimy na szyjkowe i pochwowe. Szyjkowe środki ochronne mają postać kapturków albo czapeczek. Wykonane są ze szlachetnych metali, mas plastycznych, względnie gumy. Warunkiem ich działania jest ścisłe dopasowanie do rozmiarów szyjki. Znamy kilka odmian kapturków. Najbardziej rozpowszechniony jest kapturek Kafki. Konieczne tu jest dobre i staranne wykonanie środków ochronnych. Poza tym szyjka maciczna nie może wykazywać najmniejszych zmian chorobowych. Kapturki Kafki są dość pewnym środkiem zapobiegawczym, ale ze względu na uboczne, szkodliwe wpływy ich stosowania nie są obojętne dla zdrowia i dlatego nie są godne polecenia. Innym rodzajem środków szyjkowych są kapturki gumowe „Mizpah". Mają one gumową obrączkę dla ścisłego dopasowania do szyjki macicy oraz czapeczkę z cienkiego płatka gumy. Kapturki „Mizpah" tylko wtedy spełniają bez zawodu swoją rolę, gdy są dobrane ściśle do rozmiarów szyjki. Mają one ponadto tę wiel ką zaletę, że są znacznie mniej szkodliwe dla zdrowia niż kapturki Kafki. Obecnie produkowane są krajowe kapturki „Securitas" w 6 rozmiarach, które odznaczają się dużymi zaletami: właściwie dobrane, w połączeniu ze środkami chemicznymi są prawie w 100% pewne i nie zmieniają doznań seksualnych u mężczyzny ani też u kobiety. Kapturek powinien być dobrany przez lekarza lub przez dobrze przeszkoloną położną. Ponadto każda pacjentka musi dobrze przyswoić technikę posługiwania się kapturkiem — zakładanie i zdejmowanie. Bardzo korzystne jest kojarzenie kapturka ze środkami chemicznymi, jak np. założenie globulki „Zet" albo „Afro" na 15 minut przed stosunkiem. Ze sposobów mechanicznego zapobiegania ciąży najlepsze i najwygodniejsze w użyciu są ochronne krążki po-chwowe. Są one obecnie produkowane przez wytwórnię krajową również pod nazwą „Proven". Są to elastyczne okrągłe pierścienie, na których rozpięta jest błona gumowa lub nylonowa. Zakłada się je do pochwy rękami dokładnie wymytymi szczotką i mydłem. Przed założeniem należy zgiąć w palcach sprężynkę krążka; wprowadza się go w pozycji kucznej, albo najlepiej leżącej, do pochwy, możliwie najgłębiej w kierunku do tylu i ku dołowi, równolegle do tylnej ściany pochwy, w ten sposób, aby wypukła część krążka była zwrócona ku dołowi. Następnie, w chwili gdy krążek znajdzie się w pochwie, rozluźnia się sprężynkę i podsuwa krążek ku górze, wciskając jego górny brzeg poza kość łonową. Po założeniu krążka należy sprawdzić palcem, czy górny brzeg krążka znajduje się za kością łonową oraz czy szyjka macicy mieści się z tyłu i w środku cienkiej gumowej przegródki. Tak założony krążek dzieli pochwę na dwie części i zasłania ujście szyjki macicy, nie dopuszczając do niej nasienia. W handlu znajdują się obecnie krążki o średnicy 60, 65, 70, 75, 80 i 85 mm; u wieloródek najczęściej stosowane są rozmiary 70, 75 i 80 mm. Rozmiar krążka zależy od szerokości i elastyczności pochwy. Dlatego też po raz pierwszy odpowiedni krążek musi każdej kobiecie dobrać lekarz. Bez porady lekarskiej i dobrania przez niego numeru krążka nie należy go kupować, niekiedy bowiem wskutek pewnych nieprawidłowości (np. nie zagojonego dużego pęknięcia krocza, znacznego obniżenia ścian pochwy itd.) krążek nie ma warunków do utrzymywania się w pochwie we właściwej pozycji. Trzeba bowiem pamiętać, że zbyt mały krążek nie przylega do ścian pochwy i nie stwarza przeszkody dla plemników, bądź też układa się w pochwie nieprawidłowo. Natomiast zbyt duży krążek napina nadmiernie ściany pochwy, niepotrzebnie ją uciska i może sprawiać ból.Lekarz musi także nauczyć kobietę sposobu zakładania krążka i sprawdzić, czy umie się ona nim odpowiednio posługiwać. W tym celu kobieta musi przede wszystkim nauczyć się wyczuwania szyjki macicy dwoma palcami. Następnie lekarz zakłada krążek, a pacjentka uczy się wyczuwania szyjki umieszczonej za powłoką krążka. W dalszym ciągu kobieta w obecności lekarza uczy się wyjmować i zakładać krążek, zgodnie zresztą z załączonym do każdego opakowania dokładnym przepisem, ilustrowanym specjalnymi rysunkami. Należy też kilkakrotnie przećwiczyćw domu zakładanie oraz wyjmowanie krążka i zgłosić się z założonym krążkiem do kontroli lekarza. Krążki pochwowe, stosowane łącznie z pastami lub kremami plemnikobójczymi, są uważane powszechnie za najpewniejszy i najwygodniejszy sposób zapobiegania ciąży. Według zdania licznych autorytetów w tej dziedzinie, sposób ten bardzo rzadko zawodzi. Pasta plemnikobójcza ułatwia również wprowadzenie krążka do pochwy. Pastą smaruje się dolny brzeg krążka oraz środek jego wewnętrznej powierzchni. W tym celu wyciska się na wewnętrzną powierzchnię krążka około 1 łyżeczki pasty i rozprowadza ją palcem po powierzchni błony aż po rąbek krążka. Krążek wyjmuje się zwykle po 8—12 godzinach, tj. następnego dnia rano, najlepiej zaś po upływie 24 godzin. Jeśli jednak trzeba usunąć go wcześniej niż w 8 godzin po stosunku, to jeszcze przedtem należy przepłukać pochwę, gdyż musimy się liczyć z możliwością przetrwania żywych plemników w pochwie. Jeśli zaś krążek usuwamy w 8 lub więcej godzin po stosunku, wystarczy tylko płukanie pochwy po wyjęciu krążka. Można też wówczas ostatecznie zaniechać przepłukiwania, jeżeli, warunki na to nie pozwalają. Po wyjęciu krążka należy go dokładnie wymyć wodą z mydłem, wysuszyć i posypać talkiem. Nie należy natomiast smarować wazeliną lub innymi tłuszczami, gdyż niszczą one gumę. Przy odpowiednim przechowywaniu krążek może służyć przez kilka lat.