A A A

Jak należy uświadamiać płciowo młodzież w okresie pokwitania

Młodzież w okresie pokwitania cechuje szczególne przewrażliwienie, dlatego umiejętne wychowanie seksualne Wt tym okresie jest zagadnieniem niezmiernie trudnym. W okresie dojrzewania pojawiają się u młodzieży zakłócenia równowagi psychicznej wywołane zmianami hormo-nalno-psychicznymi. Ujawniają się nowe, istniejące dotąd tylko w zalążkach, afekty i popędy. Wszystko to stanowi pewien wstrząs, który jest wprawdzie zjawiskiem normalnym, powoduje jednak ogromną zmienność zachowania się młodzieży, stwarzającą „trudności okresu dojrzewania". Okres dojrzewania nastręcza też szczególnie dużo sposobności do powstawania konfliktów seksualnych. Dlatego też do najbardziej istotnych zadań wychowania seksualnego w tym okresie należy doprowadzenie do zespolenia stale rosnącego popędu seksualnego z całością przeżyć psychicznych, a zwłaszcza ze sferą uczuciową. Bardzo ważne jest także odpowiednio wczesne zapoznanie młodzieży z prawidłowymi przejawami dojrzewającego popędu seksualnego, aby uchronić ją od konfliktów i urazów seksualnych wynikających z braku wiedzy. Menstruacja. Ważnym problemem jest należyte uświa-domienie młodych dziewcząt o mającej wystąpić u nich menstruacji i wytłumaczenie im prawidłowości tego zjawiska. Uświadomienie to powinno nastąpić przed pojawieniem się u nich menstruacji, aby były należycie do niej przygotowane pod względem psychicznym. Nieuświado-mienie doprowadza zwykle do konfliktów wewnętrznych i urazów psychicznych u dziewcząt przerażonych nieoczekiwanymi zmianami w swoim organizmie. Fakt wypływania krwi z dróg rodnych napełnia nie przygotowaną do tego dziewczynę strachem i obawą przed rzekomą ciężką chorobą i w wielu przypadkach doprowadza do powstania zaburzeń nerwicowych. Rodzice, a zwłaszcza matka, powinni należycie uświadomić dziewczynę o mających nastąpić u niej zmianach, przygotować ją do tego psychicznie i wytłumaczyć rzeczowo ich istotę. Pojawienie się menstruacji stanie się wtedy zjawiskiem oczekiwanym i zamiast stać się bodźcem lękotwórczym, staje się źródłem dumy z powodu następującego dojrzewania płciowego. Polucje, czyli zmazy nocne. Polucje, czyli zmazy nocne, są to mimowolne wytryski nasienia występujące w czasie snu u chłopców. Najczęściej są one połączone ze snem o treści erotycznej. Pojawiają się u dojrzewających chłopców, utrzymują się z różną częstotliwością występowania u dorosłych mężczyzn i znikają w wieku starczym. Częstotliwość ich zależy od siły popędu płciowego i od wstrzemięźliwości płciowej. Im silniejszy popęd płciowy i dłuższy okres wstrzemięźliwości — tym częściej pojawiają się polucje. Występują one zwykle nieregularnie i mogą się pojawiać od kilku razy w roku do kilku razy w tygodniu. Są zjawiskiem zupełnie prawidłowym i znamionują dojrzałość płciową. Na skutek niewłaściwego uświadomienia większa część młodzieży, która miewa polucje, uważa je za objaw choroby — co staje się dla niej źródłem zmartwień i urazów psychicznych. W związku z tym odczuwa nawet pewne dolegliwości występujące po nocnej polucji. Są nimi np. bóle głowy, brak możności skupienia uwagi, osłabienie, znużenie, przygnębienie. Dolegliwości te jednak — co trzeba podkreślić z całym naciskiem — nie są skutkiem polucji, lecz wywołuje je sytuacja konfliktowa, jaką stwarza zastraszenie ich rzekomą szkodliwością; nie występują one u mężczyzn, którzy są należycie uświadomieni i uważają je za prawidłowy przejaw istnienia dojrzałego popędu płciowego. Polucjom nie należy zapobiegać, ani nie trzeba zażywać jakichś lekarstw, chyba że występują one za często i stanowią objaw nadmiernej pobudliwości płciowej. Ważne jest także, podobnie jak przy menstruacji, odpowiednio wczesne uświadomienie o prawidłowości występowania polucji u młodzieży. Dorastający chłopcy powinni być poinformowani o tym, najlepiej przez ojca, i to przed pojawieniem się u nich tego zjawiska. Chodzi o to, aby pojawienie się polucji w dojrzewającym organizmie nie stało się źródłem urazów psychicznych związanych z ich rzekomą szkodliwością. Jeśli uświadomienie nastąpi we właściwym czasie i we właściwy sposób, wystąpienie polucji nie będzie dla dojrzewającego chłopca źródłem urazu psychicznego, lecz dumy z powodu dojrzewania płciowego i „męskości". Samogwałt. Samogwałt, zwany także onanizmem, ma-sturbacją, ipsacją itp. jest to zjawisko polegające na drażnieniu narządów płciowych rękami lub różnymi przedmiotami w celu wywołania u siebie rozkoszy seksualnej. Samogwałt zwykle zaczyna być uprawiany przez młodzież obojga płci (ok. 95°/o chłopców i ok. 50% dziewcząt) w wieku pokwitania. Uprawiany jest z różną intensywnością do chwili podjęcia uregulowanych stosunków płciowych, po czym najczęściej samorzutnie wygasa. Nieliczni dorośli uprawiają go jednak nadal i wtedy może on spowodować pewne komplikacje życiowe, chociaż nigdy nie doprowadza do żadnych chorób. Samogwałt w okresie dojrzewania uważany jest obecnie za zjawisko niemal że fizjologiczne, za normalną drogę rozwojową popędu seksualnego. Jest uwarunkowany wzrastaniem siły popędu płciowego u młodych ludzi przy jednoczesnym braku możliwości zaspokojenia tego popędu drogą stosunków płciowych i braku wykształconych odpowiednio silnych hamulców-psychicznych, co jest charakterystyczne dla młodzieży w okresie pokwitania. Mimo że samogwałt w okresie pokwitania uważa się obecnie za zjawisko niemal że fizjologiczne i za normalną fazę rozwojową popędu seksualnego, ze społecznego punktu widzenia usiłuje się mu nałożyć pewne hamulce. Wynika to z dwóch założeń wychowawczych: 1. Chłopak i dziewczyna powinni się nauczyć opanowywać odruchy seksualne i wiedzieć, że opanowanie to jest niezbędnie potrzebne w przyszłym pożyciu małżeńskim. Podobnie zresztą staramy się wpływać wychowawczo na opanowanie innych odruchów popędowych, np. popędu do odżywiania się — gdy człowiek jest głodny lub ma na coś apetyt, też musi się umieć opanować, inaczej gotów posunąć się do kradzieży przedmiotu swego pożądania. 2. Staramy się w okresie pokwitania stosować jak najdłużej zasadę „przełączania" energii, tj. jak najdłużej zużytkować energię płynącą z popędu płciowego na nie związane z tym cele; umożliwia to pełniejszy rozwój osobowości, a nawet jest warunkiem prawidłowego pełnego rozwoju psychofizycznego człowieka — taki zaś wszechstronny rozwój jest celem bez porównania ważniejszym od samego tylko zaspokojenia popędu płciowego. Metody stosowane w wychowaniu dla osiągnięcia po wyższych zamierzeń mają na celu odciągnięcie uwagi młodzieży od zagadnień seksualnych, a skierowanie jej na zagadnienia nauki, pracy, sportu, rozrywek itp. Dlatego też jedną z najlepszych współczesnych metod pedagogiozno--profilaktycznych jest zainteresowanie młodzieży tymi sprawami w takim stopniu, aby pochłonęły ją one całkowicie. Dbać przy tym trzeba o to, aby młodzież miała czas racjonalnie wypełniony zajęciami i rozrywkami, tak aby nie było miejsca na nudę, aby stałe przebywała w otoczeniu starszych lub rówieśników — słowem — zmniejszyć do minimum okazje do uprawiania samogwałtu. Rzecz jasna, nie należy tego czynić-w sposób zwracający uwagę młodzieży na te metody i dający poznać, co zamierza się przez nie osiągnąć. W wyjątkowych przypadkach trzeba przeprowadzić rozmowę z chłopcem czy dziewczynką. Rozmowa ta powinna być zawsze przeprowadzona na osobności, w cztery oczy, przy czym moralizowanie i zawstydzanie dziecka nie jest wskazane ani skuteczne. Należy wtedy przedstawić dziecku samogwałt jako czynność nieestetyczną i biologicznie niecelową. Najlepiej jednak nie przeciągać takich rozmów, a starać się raczej tak pokierować wychowaniem dziecka, aby rozbudzić drzemiące w nim za-interesowania nauką, pracami domowymi, sportem, jakimś hobby itp. Nigdy nie należy straszyć rzekomymi chorobami.